Het water in, met zijn kinderen op de achterbank

Er zijn van die verhalen die je ’s nachts wakker houden. Het verhaal van Jeffrey en Emma is er zo één. Twee jonge kinderen, meegenomen in de wanhoop van hun vader, het water in gereden. Omdat hij dacht dat het zo beter was. Voor hem. En blijkbaar ook voor hen.

Het grijpt me naar de keel. Als moeder, als vriendin, als mens. Hoe is het mogelijk? Waarom zou iemand zijn eigen kinderen iets aandoen?

Een nachtmerrie die vaker voorkomt dan je denkt

Het klinkt als een uitzondering, maar dat is het helaas niet altijd. Elk jaar worden er in Nederland gemiddeld zo’n vijf tot tien kinderen om het leven gebracht door hun eigen ouder. Meestal vader, soms moeder. Soms allebei.

Wat de aanleiding ook is – een scheiding, psychische problemen, wraak, wanhoop – de uitkomst is altijd tragisch. En hartverscheurend.

De meeste kinderen zijn nog heel klein

Wat misschien nog schrijnender is: veel van deze kinderen zijn piepjong. Baby’s, peuters, kleuters. Kinderen die nog niet eens kunnen begrijpen wat er gebeurt. Die nog zo afhankelijk zijn van de mensen die hen eigenlijk zouden moeten beschermen.

De motieven zijn complex, maar dat maakt het niet begrijpelijker

Er zijn ouders die in een psychose zitten. Die denken dat ze hun kind juist beschermen tegen iets ergers. Of die de grip op hun leven zo kwijt zijn dat ze niet anders meer zien dan een gezamenlijk einde. Maar er zijn ook ouders die het uit woede doen. Of uit wraak. “Als ik jou niet meer zie, zie jij je kinderen ook nooit meer.”

Kippenvel krijg ik ervan.

Zijn er signalen? En kunnen we iets doen?

Je hoopt zo dat je dit soort drama’s kunt voorkomen. En gelukkig – soms kan dat ook. Er zijn signalen. Een ouder die zich terugtrekt. Die zegt dat het allemaal niet meer hoeft. Kinderen die opeens niet meer naar school komen, blauwe plekken hebben, of stil en angstig zijn.

Het zijn puzzelstukjes. En als die op tijd gelegd worden, kan er hulp komen. In de vorm van een arts, een leerkracht, een buurvrouw die aan de bel trekt. Of iemand bij Veilig Thuis. Want ja, dat mag. Dat moet zelfs.

We moeten durven vragen: ‘Gaat het wel?’

Misschien is dat het moeilijkste van alles. Dat we in onze haastige levens zo vaak denken: ‘Dat zal wel loslopen’. Of: ‘Het is niet mijn zaak.’ Maar soms is één simpele vraag genoeg: “Gaat het wel?” Of zelfs: “Kan ik iets voor je doen?”

We hoeven het niet allemaal op te lossen. Maar we kunnen wel proberen om te voorkomen dat het zo ver komt.

We zijn elkaars vangnet, of we dat nou willen of niet

Het verhaal van Jeffrey en Emma doet me denken aan hoe fragiel het leven is. Hoe belangrijk het is dat we elkaar blijven zien. Dat we niet alleen de vrolijke Instagram-plaatjes liken, maar ook durven kijken naar wat eronder zit.

Soms heb je geen idee wat er achter iemands voordeur gebeurt. Maar als je twijfelt – als je onderbuik een beetje knaagt – dan is dat vaak al reden genoeg om iets te doen. Te bellen. Te vragen. Te luisteren.

Even dit

Wat kun je doen als je je zorgen maakt?

Let op signalen: Kinderen die vaak ziek zijn, angstig gedrag vertonen of opeens niet meer meedoen.
Let op ouders: Die het zwaar hebben, depressief zijn, zeggen dat ze ‘het niet meer zien zitten’.
Bespreek je zorgen met anderen: Soms helpt het al om het er met een vriend of collega over te hebben.
Bel Veilig Thuis: Dat kan anoniem, gewoon om even te overleggen. Tel: 0800-2000 of veiligthuis.nl