We denken graag dat het wel meevalt. Een klontje in de koffie, misschien twee. Af en toe een koekje. Volgens bijna de helft van de Nederlanders (47,3%) blijft hun dagelijkse inname van toegevoegde suikers netjes tussen de nul en vijf suikerklontjes. Een geruststellende gedachte. Alleen: ze klopt niet.

In werkelijkheid krijgen Nederlanders gemiddeld maar liefst 14 suikerklontjes per dag binnen aan toegevoegde suikers. Dat blijkt uit onderzoek van het Diabetes Fonds. Op jaarbasis komt dat neer op minstens 13 kilo suiker meer dan men denkt te eten. Dertien kilo die niet wordt geproefd, maar wel wordt meegedragen, in het lichaam.

De suiker die je niet ziet

Dat we onze suikerinname structureel onderschatten, is niet zo vreemd. Suiker zit namelijk niet alleen in frisdrank en snoep, maar ook in producten waar je het nauwelijks verwacht. Kipfilet uit de vleeswarenafdeling bijvoorbeeld: ruim zes op de tien Nederlanders denken dat daar geen suiker in zit. Ook bruin brood, pesto en granola worden vaak als ‘suikervrij’ ingeschat, terwijl dat lang niet altijd klopt.

“Als je vaak producten eet en drinkt waar toegevoegde suikers in zitten, dan krijg je ongemerkt toch een berg suiker binnen,” zegt Diena Halbertsma, algemeen directeur van het Diabetes Fonds. En ongemerkt is hier het sleutelwoord. Suiker heeft namelijk meer dan vijftig schuilnamen. Wie niet dagelijks etiketten ontleedt als een cryptoloog, ziet al snel door de bomen het bos niet meer.

Dat gevoel leeft breed: bijna acht op de tien Nederlanders vinden het moeilijk om te beoordelen of producten veel of weinig toegevoegde suikers bevatten. En ruim negen op de tien vermoeden dat ze eigenlijk meer suiker binnenkrijgen dan ze denken.

Een sluipende gezondheidscrisis

De gevolgen laten zich inmiddels raden en meten. In Nederland leven ruim 1,1 miljoen mensen met diabetes type 2. Nog eens 1,1 miljoen mensen hebben prediabetes, een voorstadium dat vaak onopgemerkt blijft, maar zelden zonder vervolg. Als er niets verandert, krijgt één op de drie volwassenen van 45 jaar en ouder in de toekomst diabetes type 2.

“Doen we niets, dan stevenen we af op een diabetescrisis,” waarschuwt Halbertsma. Overgewicht is daarbij een belangrijke risicofactor. En ook dat probleem groeit gestaag: de helft van de Nederlandse volwassenen heeft overgewicht. Diabetes type 2 brengt bovendien niet alleen hoge bloedsuikers met zich mee, maar ook een verhoogd risico op hart- en vaatziekten, nierschade en zenuwbeschadigingen, soms met amputaties tot gevolg.

Een week zonder toegevoegde suikers

Om Nederlanders bewust te maken van hun suikerconsumptie, start het Diabetes Fonds op 5 juni de Nationale Suiker Challenge. De uitdaging is simpel, maar confronterend: een week lang geen toegevoegde suikers eten of drinken. Dit jaar doen 65.000 mensen mee. Samen laten zij in één week bijna 6,5 miljoen suikerklontjes staan.

De behoefte aan verandering is er. Ruim driekwart van de Nederlanders wil minder suiker eten en drinken, en meer dan de helft geeft aan daarbij hulp te willen. De challenge biedt die ondersteuning: met praktische tips, inzicht in verborgen suikers en handvatten om andere keuzes te maken.

Gezond kiezen moet makkelijker worden

Toch kan niet alles van het individu worden verwacht. Gezond leven lukt alleen in een gezonde omgeving. Het Diabetes Fonds pleit daarom, samen met de Alliantie Voeding voor de Gezonde Generatie, voor structurele maatregelen: een slimme suikertaks op suikerrijke dranken, geen btw op groente en fruit en een verbod op kindermarketing voor ongezonde producten.

Ook producenten en supermarkten worden opgeroepen hun verantwoordelijkheid te nemen. Want zolang suiker overal in zit, overal lonkt en overal goedkoper is dan gezonde alternatieven, blijft ‘bewust kiezen’ vooral een theoretisch ideaal.

Misschien begint bewustwording wel bij die ene gedachte: dat wat we niet proeven, niet per se onschuldig is. Dertien kilo per jaar bewijst dat suiker zich uitstekend kan verstoppen en dat het tijd is om haar uit de schaduw te halen.

Bron: Voedingnu.nl