Vooropgesteld: ik houd van de Olympische Spelen en enorm van Frankrijk en de Franse taal. Als je me een beetje kent, weet je dat ik vaker in Parijs ben dan in welke andere stad dan ook, dat ik jaren werkte voor een Frans tijdschrift en dat ik nog altijd de droom heb om een tijdje in Parijs te wonen. Maar toch irriteert het me mateloos dat er bij de Olympische Spelen zoveel Frans wordt gesproken Elke belangrijke mededeling wordt eerst in het Engels gedaan, dan in het Frans en pas dan in de taal van het land waar het over gaat. Waarom? En belangrijker: waarom doet niemand daar iets aan? Want je kan nog zo ontzettend voorzitter, oprichter en penningmeester van de Franse fanclub zijn, je zal toch toegeven dat een vleugje arrogantie ‘de Fransen’ niet vreemd is.
Het zat me zo hoog dat ik het even heb uitgezocht en met rouge op de kaakjes moet ik dus toegeven dat er daadwerkelijk een begrijpelijke reden voor is. Lees je mee?
Frans als diplomatieke wereldtaal
Tot ver in de 20e eeuw was Frans dé internationale diplomatieke taal. Internationale verdragen, koninklijke hoven, ambassades, alles gebeurde in het Frans. Het was de taal van prestige, macht en internationale afspraken.
Waarom Frans een officiële taal is bij de Olympische Spelen
Bij de Olympische Spelen is het vrij eenvoudig te verklaren. De moderne Spelen zijn in 1896 opnieuw opgericht door de Franse baron Pierre de Coubertin. En hij bepaalde dat Frans de officiële taal van het Internationaal Olympisch Comité, het IOC, zou zijn.
Tot op de dag van vandaag zijn er daarom twee officiële talen bij de Olympische Spelen: Frans als historische officiële taal en Engels als wereldtaal.
Daarnaast wordt natuurlijk ook de taal van het gastland gebruikt.
Dat is dus geen toeval of etiquette, het is gewoon vastgelegd in het IOC-charter.
Waarom Frans ook wordt gesproken bij het Eurovisie Songfestival
Bij het Eurovisie Songfestival ligt het nét iets anders, maar de oorsprong is vergelijkbaar.
Het Songfestival werd in 1956 opgericht door de European Broadcasting Union, de EBU. En die organisatie heeft twee officiële werktalen, te weten Engels en, je raadt het al, Frans.
Dat komt omdat de EBU haar wortels heeft in zowel de Engelstalige als Franstalige omroepwereld van Europa. Frankrijk, Zwitserland en België speelden daarin een grote rol.
Daarom hoor je bij officiële aankondigingen altijd eerst Frans en dan Engels en soms nog de taal van het gastland.
Waarom niet Duits of Spaans bij de Olympische Spelen?
Die vraag stelde ik me dus regelmatig. Duitsland en Spanje zijn grote landen, maar historisch gezien was Frans nu eenmaal dé diplomatieke standaardtaal in Europa. Engels is daar later bij gekomen vanwege de wereldwijde dominantie. Frans heeft dus een soort erfgoedstatus gekregen in internationale organisaties. En wist je dat als er een verschil is tussen vertalingen bij de Olympische Spelen, de Franse versie juridisch leidend is? Zo belangrijk verankerd is het Frans bij deze evenementen.
Nou ja, nu ik weet hoe het zit, vind ik het eigenlijk wel weer heel leuk. Ze hebben het ook wel een beetje verdiend dan, n’est-ce pas? Het klinkt natuurlijk beeldschoon en extra officieel allemaal.
Wat vind jij van dat Frans praten tijdens de Olympische Spelen
Photo by McGill Library on Unsplash
