Reizen met een digitale pas is niet meer vanzelfsprekend
Pinnen in het openbaar vervoer. Ik vind het reuzehandig. Je hoeft geen kaartje meer te kopen of een OV-chipkaart aan te schaffen. Je checkt heel eenvoudig in met je contactloze betaalpas, mobiel of creditcard check en je checkt net zo snel weer uit. Reuzehandig toch? Maar sinds kort hebben de NS en andere ov-bedrijven de digitale betaalpassen van onder meer Revolut, Paysafe en Vivid geblokkeerd. Een forse maatregel, maar volgens hen was deze broodnodig. Want achter de schermen bleek een slimme truc te circuleren waarmee kwaadwillende mensen konden reizen zonder dat ze er ooit voor betaalden. Zo werkte dat: door een tijdelijke digitale betaalpas aan te maken in de app kon je gebruik maken van het ov. Daarna verwijderde je deze app en werd er geen geld afgeschreven terwijl je er wel een rit mee had gemaakt. Dat lijkt misschien een geintje om de vervoersbedrijven te slim af te zijn, maar voor de ov-sector is het gewoon serieuze fraude.
Tijdelijke betaal passen werden massaal misbruikt in het OV
Deze virtuele is handig voor je veiligheid en je privacy, maar hij is dus ook zeer misbruikgevoelig. Want door zo’n pas direct na gebruik van het OV te verwijderen, bleef de betaling voor de reis uit. En omdat iemand wél gewoon in- en uitcheckte, viel er voor conducteurs weinig op te merken. Het resultaat: talloze gebruikers van deze apps reisden dus eigenlijk zonder te betalen. Dat zijn dus gewoon zwartrijders.
NS trekt nu de grens: digitale passen geblokkeerd
Per 1 juli worden daarom alle digitale kaarten van Revolut, Paysafe en Vivid geweerd. Bij de NS kun je er niet meer mee inchecken, en Paysafe wordt zelfs in het hele Nederlandse ov-systeem geblokkeerd. Dat laatste is bevestigd door Translink, het bedrijf achter OVpay. En dat is een flinke stap, want het betekent ook dat eerlijke gebruikers van die diensten nu de dupe zijn. Toch zeggen de vervoerders dat het niet anders kon.
Het ov-systeem is niet ingericht op directe afschrijving
De kern van het probleem zit namelijk in de manier waarop OVpay werkt. Je reiskosten worden namelijk niet direct afgeschreven bij het in- of uitchecken, maar pas later, vaak pas ’s nachts. Een bewuste keuze, zegt Translink: het zorgt weliswaar voor snelheid bij de poortjeswat reizigers fijn vinden, maar het opent dus ook een deur voor misbruik, vooral met deze genoemde tijdelijke passen die na gebruik weer verdwijnen alsof ze nooit hebben bestaan.
De fraude was geen geheim voor de NS, maar nu wel aangepakt
Opvallend is dat deze fraudevorm al jaren bekend was binnen de sector maar dat deze digitale betaalkaarten nu pas daadwerkelijk worden geblokkeerd. Volgens NS gaat het om ‘serieus misbruik’ dat niet langer te negeren is. Hoe groot de schade precies is, wordt niet gezegd. Maar de maatregel om volledige betaalapps te blokkeren, maakt duidelijk dat het probleem stevig genoeg was om hard in te grijpen.
Betaalapps reageren kritisch, maar zoeken oplossingen
De onlinebanken zijn niet blij met de maatregelen van de vervoersbedrijven. Revolut stelt dat zebeter de technische oorzaak hadden kunnen aanpakken, in plaats van hun klanten die wel te goeder trouw zijn zo te raken. Zij overwegen nu juridische stappen. Vivid werkt ondertussen aan een technische oplossing, die in september beschikbaar moet zijn. Maar of dat genoeg is om de blokkade op te heffen is afwachten. Dat hangt af van wat Translink doet, het bedrijf achter de OV-chipkaart en OVpay.
Digitale betaalmiddelen maken je leven makkelijker, maar blijken soms ook té flexibel. Voor reizigers betekent dit dat betalen met virtuele passen voorlopig niet meer kan. De keuze tussen gemak en veiligheid blijft een lastige, zeker in een systeem dat op vertrouwen draait. En dat de brave reiziger daar nu last van heeft is eigenlijk heel jammer.
