De geur van wijn, de stilte van een gebroken liefde

Lucas staarde naar de wijnglazen op het aanrecht. Twee stonden er nog, waarvan één halfvol. De geur van Chardonnay hing zwaar in de lucht, vermengd met een vleugje parfum, haar parfum. Het was dinsdagavond, maar in huis leek het weekend nooit op te houden.

Hij zuchtte diep, streelde met zijn vingertoppen over het koude marmer van het keukenblad en luisterde naar het zachte getik van Beate’s hakken boven. Ze lachte. Niet de lach die hij kende van vroeger – niet haar echte, warme lach. Deze klonk hol, alsof ze een rol speelde in een film waarin ze niet wilde zitten.

Van passie naar pijn: hoe Beate langzaam verdween

Lucas en Beate hadden ogenschijnlijk alles. Een moderne villa aan de rand van het bos, twee auto’s voor de deur, een succesvolle designstudio die ze samen hadden opgebouwd. Luxe etentjes, vakanties naar Toscane, en een vriendengroep met geweldige feestjes. Maar achter de façade van perfectie brokkelde hun wereld langzaam af.
Beate was niet altijd zo geweest. Toen ze elkaar ontmoetten op een kunstbeurs in Amsterdam, was ze levendig, scherp, en vol passie en was Lucas als een blok voor haar gevallen. Ze had een licht in zich dat alles om haar heen verwarmde. Ze dronk wel eens wat, ja — een glas wijn bij het eten, champagne op vernissages — maar het was geen probleem. Tot het dat wél werd.
Na hun vijfjarig huwelijksjubileum, begon hij veranderingen op te merken. Eerst heel subtiel: een slokje meer bij het koken, een extra flesje “voor het weekend”, dat op woensdag per ongeluk al leeg was. Daarna werd het steeds erger. Ze stond vaak met een enorme kater op, miste regelmatig belangrijke afspraken, of belde hem huilend omdat ze zich zo “leeg” voelde. Lucas probeerde alles om haar te helpen. Hij plande weekendjes weg, stelde voor om samen therapie te volgen, verraste haar met bloemen, en las boeken over verslaving en hoe hij als partner van daarmee om moest gaan

De onzichtbare derde persoon in hun huwelijk

Maar de drank bleef en was als een derde persoon geworden in hun relatie. Eentje die altijd aanwezig was, maar waar je niet mee kon praten. Het begon hem ook op te vallen dat ze loog. Over hoe veel, hoe vaak, waarom. Hij vond flessen waar geen uitleg voor was. En excuses die nergens op sloegen. ‘Een wijntje na het werk, dat moet toch kunnen? Dat zorgde steeds vaker voor ruzie, iets wat ze eerder haast nooit hadden.

Wanneer liefde verandert in walging

Langzaam begon zijn bewondering voor haar plaats te maken voor frustratie en daarna voor verdriet. En uiteindelijk, voor iets dat hem nog het meest schokte: walging. Walging voor de vrouw waar hij zo van hield.  Als hij haar wilde kussen, dreef de geur van alcohol uit haar poriën hem achteruit. Hij verlangde naar intimiteit, maar haar ogen, wazig en dof, keken dwars door hem heen, alsof hij er niet was. Hun gesprekken werden steeds oppervlakkig. Hij zocht de diepgang die er eerst altijd was, zij praatte liever over wijn, over nieuwe merken, of over hoe ‘iedereen wel eens een glaasje nodig had’.
Soms probeerde hij haar op haar gedrag aan te spreken. Dan schrok ze, lachte nerveus, of reageerde fel. ‘Ik drink gewoon om te ontspannen, Lucas. Jij moet altijd alles willen oplossen. Laat me gewoon even zijn. En dat deed hij dan maar, steeds vaker. En zo verloor hij haar steeds een beetje meer.

De avonden waren stil. Ze zat op de bank met haar glas, hij keek zwijgend televisie, maar hij zag niets. Zijn hoofd draaide overuren en hij wist niet hoe het nu verder moest met haar, met hen. Zijn liefde voor haar was als een huis dat hij met eigen handen had gebouwd, en dat nu langzaam door de storm kapot werd gemaakt — en hij kon er alleen maar naar kijken. Machteloos.

Op een avond, toen Beate in slaap was gevallen met een halflege fles naast haar op bed, pakte hij zijn jas en ging wandelen. Uren liep hij door de stad. Hij staarde naar de etalages en zag af en toe lachende verliefde stelletjes passeren. En telkens raasde die ene vraag door zijn hoofd: ‘Wanneer ben ik haar kwijtgeraakt?’ En belangrijker nog: ‘Wanneer ben ik mezelf kwijtgeraakt?’
Diep van binnen voelde Lucas soms alleen nog maar walging voor Beate. Niet omdat hij haar niet meer aantrekkelijk vond of omdat ze ouder werd. Ze was nog steeds een prachtige vrouw waar hij nog altijd verliefd op zou willen zijn. Maar jij kon het niet meer, omdat ze zichzelf aan het vergiftigen was, en hem meetrok in die duisternis. En hoewel hij haar alles had gegeven wat haar hart begeerde, wist hij dat hij haar niet meer kon helpen. Nu was het haar strijd, en niet meer de zijne.

‘Ik heb gedroomd dat ik verdronk in wijn’

Toen hij de volgende ochtend hij aan de ontbijttafel zat kwam Beate pas naar beneden toen hij al bijna klaar was. Haar gezicht was grauw en make-uploos, haar ogen rood van de kater.’Gaat het?’ vroeg hij, zoals altijd. Ze knikte, pakte een glas water, nam een slok en zei toen: “Ik heb vannacht gedroomd dat ik verdronk in wijn. En jij keek toe. Je deed niets.” Lucas keek haar indringend in haar ijsblauwe ogen. ‘Omdat ik het niet meer kan’, zei hij toen zachtjes. Ze fronste alleen maar en zei: ‘Wat bedoel je?’

‘Ik kan niet meer kijken hoe je jezelf verliest. Hoe je ons verliest. Ik houd van je, Beate. Maar niet van de persoon die je bent geworden. Zij maakt het onmogelijk om naast je te leven.’ Ze lachte hard en ongemakkelijk. ‘Dramatisch weer, zoals altijd,’ mompelde ze.  Hij stond op. ‘Nee, eerlijk. Dat is wat het is. En ik denk dat ik even afstand nodig heb. Om te ademen. Om weer te voelen wie ik zelf ben, los van jouw verdriet.’ Ze zei niets. Ze keek hem aan, met die blik die ooit zijn wereld vulde. Nu zag hij slechts verwarring, vermoeidheid, en het begin van besef.

Die middag vertrok Lucas naar een klein vakantiehuisje aan zee van een van hun vrienden. Uren liep hij langs de branding en staarde hij over het water. Hij schreef Beate talloze brieven die hij niet verstuurde en huilde. Huilde om haar, om hen, om wat had kunnen zijn. Hoewel zijn verdriet hem naar de keel greep, voelde hij ook een rust die hij lang niet had gevoeld. Soms belde ze hem. Soms nam hij op. Soms ook niet, dan kon hij het gewoon niet opbrengen.

Een nieuw begin, maar alleen als zij kiest

Na een half jaar durfde hij het pas weer aan om met haar af te spreken. Daar zat ze dan, tegenover hem in een koffietentje. Nuchter. Haar gezicht had weer glans en haar ogen stonden helder. Haar handen trilden nog een beetje toen ze aan haar koffiekopje draaide. Ze was zenuwachtig om hem weer te zien, zei ze. Ze vertelde dat ze hulp had gezocht en dat ze inmiddels vier maanden geen druppel meer had gedronken.
Hij glimlachte. Niet omdat nu alles opgelost was, maar omdat er iets veranderd was: zij had gekozen. Niet voor de fles, maar voor hem. Of hun liefde zou overleven, wist hij niet. Dit was misschien een nieuw begin. Maar hij wist dit: liefde redt alleen wie zichzelf ook wil redden. En