Handboek voor schoonmoeders

 

Rachel: Of ik een soort handboek voor schoondochters kon schrijven, vroeg Franska me. Ik ben bang dat het jammerlijk is mislukt. Het werd een handboek voor schoonmoeders, met maar één regel.

 

Ik heb een hele aardige schoonmoeder. Ze is grappig en wijs en ze kan heel lekker koken. Mijn schoonmoeder heeft trouwens ook een hele aardige schoondochter. Dat ben ik. Want ik ben ook grappig en redelijk wijs. Ik kan absoluut niet koken maar daar tegenover staat dan wel weer dat ik twee heel leuke kleinkinderen voor haar heb geregeld. We houden allebei van literatuur en tuinen, en grappen die eigenlijk niet kunnen. Vooral niet als je bedenkt dat mijn schoonmoeder een keurige Engelse dame is. Zij was het die ooit riep dat kinderen net als pannenkoeken zijn: de eerste mislukt altijd. Ik ben getrouwd met haar eerste pannenkoek

 

Mijn schoonmoeder weet van elke plant de Latijnse naam tot twee cijfers achter de komma. Ze kreeg een baby in Zambia, vluchtte Iran uit met een peuter van vijf, en vond eenmaal terug 

 

in Engeland met twee kleine kinderen nog tijd en energie om een universitaire studie te doen. Elk jaar verandert haar rustige tweepersoonshuishouden tussen kerst en oud en nieuw in een heksenketel met minstens zes volwassenen, twee kinderen en soms een kat. Mijn schoonmoeder kookt, bakt en zet eindeloos kopjes thee zonder te klagen over modder op het tapijt en uitpuilende wasmanden. Hoe ik het dus in mijn hoofd haal om soms een oogrol te wagen als ze belt op een moment dat ik mijn handen vol heb of als ik na zes dagen kerst een beetje doordraai? Ik weet het zelf ook niet. Mijn schoonmoeder is er namelijk eentje uit duizenden.

 

Ze zal zich af en toe vreselijk hebben moeten verbijten als er een kind op sokken door de tuin liep

 

Dus toen Franska me gisteren vroeg of ik een soort handboek voor schoondochters wilde schrijven, had ik een probleem: ik kan per slot van rekening geen enkele credit claimen voor het feit dat ik een goeie relatie heb met mijn schoonmoeder.

 

Die eer komt mijn schoonmoeder toe, omdat ze één regel heeft waar ze zich altijd aan heeft gehouden: bemoei je er niet tegenaan.

 

Ze heeft me ooit toevertrouwd dat ze zichzelf heeft ingeprent – ik geloof op advies van haar eigen moeder – mij nooit ongevraagd advies gegeven, en al helemaal niet waar het mijn kinderen aanging. Ze zal zich af en toe vreselijk hebben moeten verbijten als er een kind op sokken door de tuin liep of niet op tijd naar bed ging, maar ze heeft er nooit iets van gezegd. Ik weet zeker dat ze heus wel ingegrepen zou hebben, als ik ‘certificeerbaar’ incapabel was geweest of iemand in gevaar dreigde te brengen, maar dat was niet het geval. Ze heeft de gratie en beleefdheid gehad mij mijn eigen fouten te laten begaan en mijn weg te zoeken, zonder dat ze me het gevoel gaf ontoereikend te zijn door me haar inzichten of meningen op te dringen. Dat ze daarin soms een stapje terug moest doen in haar eigen rol als grootmoeder, betwijfel ik niet. Maar ze heeft er wel mee bereikt dat we een innige en respectvolle band hebben, en elkaar de ruimte geven als mens en als moeder.

 

 

Rachel Lancashire is freelance redactiemanager en tekstschrijver. Ze woonde en werkte jarenlang in Londen maar intussen woont ze weer Nederland met haar Engelse man en twee half-Engelse kinderen. Haar belangrijkste talenten zijn: de kaart van de London Underground uit haar hoofd kennen en thee met melk drinken. Ze vindt Prince Harry leuker dan Prince William.

Fotografie portret: Esmée Franken. Visagie: Linda van Iperen. Haarstylist: Mandy Huijs.